Blog sayfasına dön
admin 24 Ekim 2026 Sızıntı Testi 2 dk okuma

Elektrik Şalt Ekipmanında SF₆ Gazı ve Sızıntı Kontrolü

Elektrik Şalt Ekipmanında SF₆ Gazı ve Sızıntı Kontrolü

Sülfür hekzaflorür (SF₆), mükemmel yalıtım ve ark söndürme özellikleri nedeniyle orta ve yüksek gerilim şalt ekipmanlarında onlarca yıldır kullanılıyor. Ancak GWP değeri yaklaşık 22.800‘dür; yani 1 kg SF₆ salımı, yaklaşık 22,8 ton CO₂’ye eşdeğer iklim etkisi yaratır.

EKOMVET kaydı kimin için zorunlu?

Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında, 6 kg veya daha fazla SF₆ içeren elektrik şalt ekipmanına sahip işletmeler EKOMVET’e kayıt yaptırmakla yükümlüdür. Trafo merkezleri, enerji dağıtım şirketleri, büyük sanayi tesisleri, OSB’ler ve yenilenebilir enerji santralleri bu grubun tipik üyeleridir.

Ton CO₂ eşdeğeri ile bakınca

6 kg SF₆ = 6 × 22.800 ÷ 1000 ≈ 136,8 ton CO₂ eşdeğeri. Bu, aynı etkiyi yaratmak için yaklaşık 35 kg R-404A gerektiği anlamına gelir. Küçük gibi görünen miktarların bile ciddi bir iklim yükü taşıdığını gösterir.

Şalt ekipmanında sızıntı nasıl izlenir?

  • Yoğunluk monitörleri: Gaz bölmelerindeki basıncı sıcaklık düzeltmeli olarak izler ve alarm verir.
  • SF₆ dedektörleri: El tipi veya sabit dedektörlerle flanş, conta ve dolum noktaları taranır.
  • Kızılötesi gaz görüntüleme kameraları: Enerjili ekipmana yaklaşmadan kaçağı görüntülemeyi sağlar.

Muafiyetler ve dikkat edilecekler

Yönetmelik, belirli test şartlarını sağlayan ve sızıntı oranı çok düşük olduğu belgelenen ya da basınç/yoğunluk izleme cihazı bulunan şalt ekipmanları için periyodik kontrolde muafiyetler tanır. Bu muafiyetlerin koşullarını üretici belgeleriyle doğrulamadan uygulamamak gerekir.

Devreden çıkarılan şalt ekipmanındaki SF₆’nın atmosfere salınması yerine yetkili personel tarafından geri kazanılması ve bu işlemin kayıt altına alınması, operatörün temel sorumlulukları arasındadır.